Thủ tướng và chiếc áo đẫm mồ hôi...

Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng coi xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ là một trong 3 đột phá chiến lược và hạ tầng giao thông là trụ cột quan trọng để phát triển đất nước. Trong nghị quyết đã đặt ra nhiều mục tiêu lớn, rất cụ thể về phát triển hạ tầng. Nhiệm kỳ qua, các mục tiêu phát triển hạ tầng đã được hoàn thành xuất sắc với tốc độ nhanh hiếm có, trong bối cảnh có quá nhiều biến động, thách thức lớn chưa từng có trong lịch sử, gây nên những hệ quả nặng nề, như đại dịch Covid-19 có lúc khiến cả thế giới và Việt Nam ngưng trệ, rồi chiến tranh, xung đột tại một số khu vực, chiến tranh thương mại, sự biến động về giá cả vật tư, vật liệu, thiên tai lớn bất thường...

Thời điểm năm 2023, miền Bắc lâm vào cảnh thiếu điện, trở thành điểm nghẽn của tăng trưởng, nhiều nhà đầu tư lớn ngần ngại vào Việt Nam vì lo thiếu điện làm ngưng trệ sản xuất. Yêu cầu bức thiết đặt ra là khẩn cấp phải có thêm một đường “cao tốc điện lực” trên trục Bắc-Nam để điều tiết điện giữa các vùng, miền. Kể từ khi đường dây 500kV Bắc-Nam mạch 2 được hoàn thành và đóng điện vào ngày 23-9-2005, trong suốt thời gian khoảng 18 năm, nước ta không có thêm dự án truyền tải điện theo trục Bắc-Nam có quy mô lớn nào. Thế mà Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu công trình đường dây tải điện 500kV Bắc-Nam mạch 3 từ Quảng Trạch (Quảng Bình cũ) đến Phố Nối (Hưng Yên) với chiều dài 519km phải được xây dựng, hoàn thành, đóng điện trong khoảng nửa năm, để giải quyết ngay nhu cầu điện bức thiết cho nền kinh tế. Yêu cầu này tưởng chừng không thể thực hiện được, vì thi công công trình như vậy cần tới hàng năm trời. Thế rồi, đường dây 500kV mạch 3 đã được hoàn thành vào tháng 8-2024, sau khoảng 8 tháng thi công.

Mục tiêu Việt Nam có 3.000km đường cao tốc vào năm 2025 cũng đầy thách thức, tưởng như quá sức. Bởi đến năm 2010, cả nước mới chỉ có 89km đường cao tốc. Sang giai đoạn 2011-2020, cả nước đã hoàn thành và khai thác thêm 1.074km, nâng tổng chiều dài đường bộ cao tốc đến hết năm 2020 lên 1.163km. Các đường cao tốc khi đó còn rời rạc, thiếu tính kết nối liên vùng, chủ yếu tập trung ở một số vùng kinh tế trọng điểm.

Quyết tâm thực hiện bằng được mục tiêu, Ban chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành giao thông vận tải được thành lập, do Thủ tướng Phạm Minh Chính là Trưởng ban, đã tổ chức 22 phiên họp, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các công trình, dự án. Trong các phiên họp Ban chỉ đạo, Thủ tướng luôn nhấn mạnh phương châm: "Đảng đã chỉ đạo, Chính phủ thống nhất, Quốc hội đồng tình, nhân dân ủng hộ, Tổ quốc mong đợi, bạn bè quốc tế giúp đỡ thì chỉ bàn làm, không bàn lùi".

Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo ưu tiên bố trí các nguồn lực với sự đổi mới mạnh mẽ về tư duy, cách làm: Đầu tư không dàn trải, cắt giảm nhiều dự án để dồn nguồn lực cho các công trình, dự án trọng điểm, quan trọng; tháo gỡ rào cản, vướng mắc về thể chế, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền nhiều hơn cho các địa phương; lần đầu phê duyệt quy hoạch tổng thể quốc gia, kiến tạo không gian phát triển mới cho đất nước; phát động các phong trào thi đua yêu nước sâu rộng để hình thành khí thế quyết tâm trong xây dựng các công trình hạ tầng. Tháng 8-2024, khi công trình đường dây tải điện 500kV Bắc-Nam mạch 3 Quảng Trạch-Phố Nối vừa hoàn thành, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã lập tức phát động ngay đợt thi đua cao điểm 500 ngày đêm để hoàn thành mục tiêu cả nước có 3.000km đường bộ cao tốc.

Là con người hành động, sâu sát cơ sở, không quản ngày nghỉ, giờ nghỉ, các dịp lễ, tết, Thủ tướng Phạm Minh Chính thường xuyên tới tận các công trường, các điểm thi công gian khó, vất vả để kiểm tra, nắm tình hình thực tế, thăm, động viên, khích lệ cán bộ, công nhân, đồng thời tổ chức ngay các cuộc họp với sự tham gia của đại diện chính quyền địa phương, đơn vị thi công, chỉ đạo kịp thời tháo gỡ những vướng mắc về cơ chế, chính sách. Thủ tướng luôn nhấn mạnh phải thi công với tinh thần “vượt nắng, thắng mưa”, “ăn tranh thủ, ngủ khẩn trương”, tổ chức làm việc 24/7, chia thành 3 ca, 4 kíp luân phiên để bảo đảm công trình luôn có người làm việc, lúc nào cũng sáng đèn, không ngơi nghỉ.

Kết quả là trong nhiệm kỳ vừa qua, hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội của đất nước có bước phát triển đột phá. Có những công trình "lớn chưa từng có", những công trình "lần đầu tiên", những công trình mới có "ý nghĩa lịch sử". Trong đó, đã khánh thành, thông xe kỹ thuật gần 3.200km đường bộ cao tốc, thông toàn tuyến đường bộ cao tốc Bắc-Nam từ Cao Bằng đến Cà Mau, hơn 1.700km đường bộ ven biển; đón chuyến bay đầu tiên tại Cảng hàng không quốc tế Long Thành-một "siêu sân bay" tầm quốc tế; đưa vào sử dụng Trung tâm Hội chợ triển lãm quốc gia; các dự án năng lượng trọng điểm được hoàn thành (Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2, Nhà máy Điện khí LNG Nhơn Trạch 3 và Nhơn Trạch 4, Nhà máy Thủy điện Hòa Bình mở rộng...); khai thác các dự án cảng biển lớn (cảng Lạch Huyện, cảng Cái Mép-Thị Vải, công trình luồng cho tàu biển trọng tải lớn vào sông Hậu); các dự án bệnh viện lớn (Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Việt Đức cơ sở 2, Bệnh viện Trung ương Huế...); khởi công 100 trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới... Đã có khoảng 140 công trình lớn hoàn thành, đưa vào khai thác, sử dụng hiệu quả. Nhiều dự án giao thông, đặc biệt là các dự án thành phần đường cao tốc Bắc-Nam giai đoạn 2021-2025 đã về đích vượt tiến độ 3-6 tháng, thậm chí 8-9 tháng. Thật xúc động khi cuối tháng 8-2025 đã hoàn thành mục tiêu cơ bản xóa nhà tạm, nhà dột nát, về đích trước thời hạn 5 năm 4 tháng với hơn 334.000 căn nhà được xây mới, sửa chữa, mang lại nơi ở an toàn, ổn định cho hàng trăm nghìn người dân nghèo.

Thủ tướng Phạm Minh Chính nghe báo cáo về thiết kế nhà chống lũ

Thủ tướng Phạm Minh Chính thăm, động viên bà con nhân dân tại "rốn lũ" Hòa Thịnh, tỉnh Đắk Lắk.

Những tháng cuối cùng của năm 2025, trước tình hình bão, lũ, thiên tai gây thiệt hại nặng nề đối với nhân dân một số tỉnh miền Trung, nhiều người dân mất nhà, Thủ tướng đã phát động "Chiến dịch Quang Trung" thần tốc xây dựng, sửa chữa nhà ở cho các gia đình có nhà bị thiệt hại do bão, lũ. Chiến dịch đã xây mới gần 1.597 căn nhà và sửa chữa hơn 34.759 căn nhà trong khoảng hai tháng, bảo đảm nhân dân có nhà đón Tết. Đây có lẽ là tốc độ khắc phục thiên tai mà hiếm quốc gia nào trên thế giới có thể thực hiện.

Nhiều công trình quy mô lớn, đồng bộ, hiện đại, có ý nghĩa rất quan trọng về kinh tế-xã hội được đầu tư xây dựng và hoàn thành trong thời gian ngắn kỷ lục đã góp phần làm thay đổi nhanh diện mạo đất nước, mở ra không gian phát triển mới cho tất cả các vùng, miền trên cả nước. Đọng lại trong nhân dân là xúc cảm từ chiếc áo đẫm mồ hôi, bụi công trường của Thủ tướng Phạm Minh Chính-hình ảnh tiêu biểu của lãnh đạo trách nhiệm, sâu sát công việc của thời kỳ tăng tốc phát triển hạ tầng trọng yếu của đất nước ta.