Tạo xung lực mới cho quan hệ Việt Nam - New Zealand

Chuyến thăm được xem là dấu mốc lịch sử khi lần đầu tiên một Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Việt Nam thăm cấp nhà nước đến New Zealand, đồng thời đây cũng là chuyến thăm đầu tiên của lãnh đạo cấp cao nhất Việt Nam đến New Zealand sau khi hai nước chính thức nâng cấp quan hệ lên đối tác chiến lược toàn diện vào năm 2025. 

Diễn ra trong bối cảnh Việt Nam và New Zealand vừa kỷ niệm 51 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (19-6-1975 / 19-6-2026), chuyến thăm là dịp để lãnh đạo cấp cao nhất hai nước trao đổi và thống nhất những ưu tiên hợp tác chiến lược và mở ra những hướng hợp tác mới, từ đó tạo bước chuyển tiếp quan trọng đưa quan hệ song phương phát triển cả chiều rộng lẫn chiều sâu.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ảnh: TTXVN

Ngược dòng lịch sử cách đây 51 năm, New Zealand là một trong những quốc gia đầu tiên thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam sau ngày đất nước Việt Nam hoàn toàn thống nhất. Trải qua hơn nửa thế kỷ, quan hệ Việt Nam-New Zealand không ngừng được vun đắp, củng cố và ngày càng phát triển, với những bước tiến dài vượt bậc cùng nhiều thành tựu quan trọng. Hai nước đã thiết lập quan hệ đối tác toàn diện vào năm 2009, đối tác chiến lược vào năm 2020 và chính thức trở thành đối tác chiến lược toàn diện vào tháng 2-2025, nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng New Zealand Christopher Luxon.

Nhìn lại chặng đường đã qua có thể thấy rõ quan hệ hai nước không ngừng được tăng cường và mở rộng thông qua duy trì trao đổi đoàn, tiếp xúc cấp cao và các cấp, cũng như triển khai hiệu quả các cơ chế hợp tác song phương. Việt Nam và New Zealand phối hợp chặt chẽ tại các diễn đàn quốc tế và khu vực mà hai nước cùng là thành viên, cùng đóng góp vào việc xử lý hài hòa những thách thức chung ở khu vực.

Hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư ngày càng mở rộng, với kim ngạch thương mại hai chiều tăng đều qua các năm. Theo thống kê của Hải quan Việt Nam, năm 2025, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và New Zealand đạt 1,5 tỷ USD, tăng 15,8% so với cùng kỳ năm 2024. Riêng 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 844,4 triệu USD, tăng 14,6% so với cùng kỳ năm 2025. Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 12 của New Zealand, chiếm khoảng 2,1% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của nước này. Ở chiều ngược lại, New Zealand là đối tác thương mại thứ 41 của Việt Nam.

Cả hai nước cùng là thành viên của Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), cùng cam kết thúc đẩy thương mại tự do, công bằng, dựa trên luật lệ. Việt Nam có nền kinh tế tăng trưởng nhanh, thị trường tiêu dùng lớn, đang hội nhập sâu rộng, trong khi New Zealand có thế mạnh về nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo. Sự bổ sung này tạo ra nhiều cơ hội để Việt Nam và New Zealand mở rộng hợp tác.

Trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh, hai bên duy trì trao đổi đoàn, đối thoại chiến lược, hợp tác về nâng cao năng lực tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc, tăng cường phối hợp trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng các nước ASEAN mở rộng (ADMM+) và các diễn đàn đa phương. 

New Zealand duy trì nguồn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) ổn định dành cho Việt Nam, triển khai nhiều dự án viện trợ phát triển có ý nghĩa, đồng thời quan tâm thúc đẩy hợp tác trên nhiều lĩnh vực hai bên cùng quan tâm như nông nghiệp, khoa học, công nghệ, ứng phó với biến đổi khí hậu... Đặc biệt, hợp tác giáo dục là điểm sáng trong quan hệ giữa hai nước. Việt Nam đứng thứ 5 về tỷ lệ học sinh, sinh viên theo học tại New Zealand. Hiện có khoảng 2.000 sinh viên Việt Nam đang học tại New Zealand.

Những thành quả tốt đẹp trên xuất phát từ mức độ tin cậy chính trị cao và lòng tin chiến lược ngày càng được củng cố giữa hai nước. Với đà phát triển thuận lợi của mối quan hệ song phương, chúng ta hoàn toàn tin tưởng chuyến thăm cấp nhà nước tới New Zealand lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ thành công tốt đẹp, tạo xung lực đưa quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-New Zealand vươn tới tầm cao phát triển mới trong giai đoạn tới.