Củng cố nội lực vật chất, bồi đắp nội lực tinh thần

Hai trụ này không tách rời, mà nâng đỡ lẫn nhau, tạo thành cấu trúc phát triển thống nhất cho kỷ nguyên mới.

Với Nghị quyết 79, kinh tế nhà nước được Tổng Bí thư yêu cầu phải thực sự chiếm lĩnh những “cao điểm chiến lược chỉ huy” của nền kinh tế. Đó là các “huyết mạch”, “xương sống” của quốc gia: từ năng lượng, tài chính - tiền tệ, hạ tầng chiến lược, logistics then chốt đến dữ liệu và nền tảng số thiết yếu. Tổng Bí thư chỉ rõ, "nắm giữ không phải để độc quyền", mà để bảo đảm chủ quyền, tránh lệ thuộc và chủ động trước mọi biến động. Trong một thế giới nhiều cú sốc đan xen, từ đứt gãy chuỗi cung ứng đến cạnh tranh địa - kinh tế gay gắt, việc làm chủ các lĩnh vực cốt lõi chính là điều kiện để giữ vững ổn định, điều tiết vĩ mô và bảo vệ lợi ích quốc gia.

Nhưng vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước không thể chỉ dừng ở khẩu hiệu. Kinh tế nhà nước phải chứng minh vai trò chủ đạo bằng năng lực dẫn dắt, bằng hiệu quả thực chất và bằng đóng góp cụ thể cho ổn định và phát triển. Lĩnh vực nào cần nắm giữ thì phải nắm cho chắc, làm cho tinh, cho mạnh; lĩnh vực nào cần dẫn dắt thì phải mở đường để khu vực tư nhân cùng tham gia, cùng cạnh tranh, cùng phát triển. Đồng thời phải kiên quyết chống “lợi ích nhóm”, “sân sau”, chống thao túng và trục lợi chính sách. Chỉ khi đó, kinh tế nhà nước mới thực sự trở thành “điểm tựa quốc gia" - đủ sức giữ ổn định và đủ tầm tạo đột phá về an ninh và chủ quyền kinh tế, về điều tiết, ổn định và sức chống chịu, về dẫn dắt cho khu vực tư nhân, về dẫn dắt đổi mới sáng tạo và công nghệ lõi, về chuẩn mực quản trị và liêm chính công vụ trong kinh tế.

Mặt khác, thực lực kinh tế, dù quan trọng đến đâu, cũng khó có thể tự mình bảo đảm cho phát triển bền vững. Chính vì thế, Nghị quyết 80 đặt ra chiều sâu còn lại của cấu trúc phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới: văn hóa phải “soi đường cho quốc dân đi”, như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ. Văn hóa không chỉ là di sản hay hoạt động nghệ thuật, mà là hệ giá trị quốc gia, là chuẩn mực con người Việt Nam thời kỳ mới: yêu nước, liêm chính, kỷ cương, trách nhiệm, nhân ái, sáng tạo và giàu khát vọng vươn lên.

Trong kỷ nguyên số, thách thức không chỉ là thiếu nguồn lực, mà là nguy cơ xói mòn hệ giá trị, lệch chuẩn hành vi, tin giả và những yếu tố độc hại trên không gian mạng. Nếu không kịp thời chấn hưng văn hóa, xã hội có thể giàu lên về vật chất nhưng sẽ nghèo đi về chuẩn mực và niềm tin. Văn hóa vì vậy chính là “sức đề kháng” nội sinh của quốc gia - tạo bản lĩnh để vượt qua thử thách và giữ vững, kiên định con đường phát triển mà Đảng, Nhà nước và Nhân dân đã lựa chọn giữa những biến động phức tạp của thời cuộc.

Điểm then chốt trong tư duy phát triển được Tổng Bí thư chỉ rõ trong bài phát biểu là đặt “nội lực vật chất” và “nội lực tinh thần” trên cùng một trục chiến lược. Một quốc gia hùng cường không chỉ đo bằng quy mô GDP, mà còn bằng mức độ liêm chính trong quản trị, bằng kỷ luật thực thi và bằng niềm tin xã hội. Ở đâu cán bộ gương mẫu, ở đó kỷ cương mạnh; ở đâu kỷ cương mạnh, ở đó niềm tin được củng cố. Khi niềm tin được bồi đắp, mọi nhiệm vụ phát triển mới có nền tảng để bứt phá.

Sự kết hợp giữa Nghị quyết 79 và Nghị quyết 80 cùng với các nghị quyết chiến lược được Bộ Chính trị ban hành trong hơn 1 năm qua, vì thế, đã tạo thành một cấu trúc phát triển thống nhất: kinh tế, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, pháp luật... giữ vai trò tạo dựng nội lực vật chất để đất nước tự chủ, tự cường; văn hóa bồi đắp nội lực tinh thần để củng cố bản lĩnh, kỷ cương và khát vọng dân tộc.

Thước đo cuối cùng là ở chuyển biến trong đời sống hằng ngày - ở hiệu quả quản trị, ở sự minh bạch, ở tinh thần phục vụ Nhân dân và ở cảm nhận thực tế của xã hội. Khi kinh tế nhà nước thực sự vững mạnh, dẫn dắt và minh bạch; khi văn hóa được chấn hưng, trở thành hệ giá trị sống động trong quản trị và đời sống xã hội, thì nội lực quốc gia sẽ được cộng hưởng và nhân lên.

Trong một thế giới mà cạnh tranh không chỉ là cuộc đua về nguồn lực mà còn về giá trị và niềm tin, lựa chọn song hành giữa tăng trưởng và bản lĩnh dân tộc chính là lời khẳng định về con đường độc lập, tự chủ và tự cường của Việt Nam trong kỷ nguyên mới.