Những cuốn sách đặc sắc của họa sĩ Ngô Mạnh Lân

Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn lần 7 - 2026, trao giải hôm 22/5 tại Hà Nội, đã tôn vinh cố PGS.TS, họa sĩ, đạo diễn, NSND Ngô Mạnh Lân. Ông được vinh danh ở Giải thưởng Lớn "Thành tựu trọn đời - Hiệp sĩ Dế Mèn" vì những cống hiến trọn đời cho nghệ thuật thiếu nhi. Nguồn ảnh: Thể thao & Văn hóa.

Ngoài nổi tiếng với các bộ phim hoạt hình (trong đó có 17 bộ phim do ông làm đạo diễn, 5 bộ phim ông tham gia với tư cách họa sĩ) và công tác giảng dạy, NSND Ngô Mạnh Lân còn có những đóng góp ở lĩnh vực minh họa sách báo thiếu nhi. Tranh minh họa của ông xuất hiện trên các báo Thiếu niên Tiền phong, Nhi đồng hay trong các tác phẩm của các nhà văn Tô Hoài, Nguyễn Đình Thi, Võ Quảng, Phạm Hổ… Trong ảnh là một tác phẩm thuộc bộ tranh về Thánh Gióng.

Những cuốn sách tranh, sách minh họa của Ngô Mạnh Lân trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu của tuổi thơ nhiều thế hệ. Trong ảnh là bìa sách và tranh họa sĩ Ngô Mạnh Lân minh họa tác phẩm Dế Mèn phiêu lưu ký. NSND Ngô Mạnh Lân đã ba lần vẽ minh họa truyện đồng thoại của Tô Hoài: Lần đầu tiên vào năm 1959 khi tác phẩm xuất bản tại Nga; phiên bản Dế Mèn phiêu lưu ký năm 1972 đã được chỉnh sửa; năm 1989 ông một lần nữa vẽ bìa và minh họa cho tác phẩm.

Từ khả năng cảm thụ văn học nhạy bén, họa sĩ Ngô Mạnh Lân đã thấy được hồn cốt của các tác phẩm văn học thiếu nhi và thể hiện lên tranh. Nhà văn Võ Quảng nhận xét: "Nét chủ yếu của Ngô Mạnh Lân là sự hài hòa mực thước, nhiều chi tiết thú vị, loáng thoáng những nét reo vui". Còn nhà văn Tô Hoài nói: "Tranh Ngô Mạnh Lân vẽ rất sống động và thật". Trong ảnh là bìa sách và tranh minh họa tác phẩm Cái Tết của Mèo con (tác giả Nguyễn Đình Thi).

Tham gia vẽ nhiều tác phẩm trong bộ "Tranh truyện dân gian Việt Nam", họa sĩ Ngô Mạnh Lân để lại cho các em thiếu nhi nhiều tác phẩm đậm hồn Việt. Trong ảnh là tác phẩm Đồng tiền Vạn Lịch (tranh Ngô Mạnh Lân, biên soạn: Lê Thanh Nga).

Sách tranh của Ngô Mạnh Lân góp phần định hình phong cách tranh truyện Việt Nam hiện đại. Trong ảnh là tác phẩm Mụ Lường (tranh Ngô Mạnh Lân, biên soạn Hồng Hà).

Tranh vẽ trong tác phẩm Sự tích núi Ngũ Hành tái hiện sinh động trí tưởng tượng của dân gian.

Tranh vẽ trong tác phẩm Sự tích núi Ngũ Hành tái hiện sinh động trí tưởng tượng của dân gian.

Dù tranh Đông Hồ Đám cưới chuột đã rất nổi tiếng; song qua nét vẽ của họa sĩ Ngô Mạnh Lân và lời kể của nhà văn Tô Hoài, tác phẩm dân gian hiện lên với nét hóm hỉnh, riêng biệt.

Sách Hai ông tiến sĩ (tranh Ngô Mạnh Lân, biên soạn Hồng Hà).

Sự kết hợp giữa nhà văn Tô Hoài và họa sĩ Ngô Mạnh Lân trong Chuyện Trê Cóc đã để lại cho thiếu nhi một tác phẩm xuất sắc. Hành trình của vợ chồng Cóc gian nan đi kiện phú ông Trê để tìm lại đàn con được tái hiện sinh động, lồng ghép thông điệp ý nghĩa.

Bộ tranh Chuyện Trê Cóc do họa sĩ Ngô Mạnh Lân thực hiện. Ảnh: Thể thao & Văn hóa.

Bộ tranh Cái Tết của mèo con do họa sĩ Ngô Mạnh Lân thực hiện. Ảnh: Thể thao & Văn hóa.