Hoàn thiện chiến lược phát triển công nghiệp, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số

Tham dự buổi làm việc có Thứ trưởng Trương Thanh Hoài, Cục trưởng Cục Công nghiệp Trần Việt Hòa; cùng đại diện các đơn vị trực thuộc Bộ Công Thương. 

Báo cáo các giải pháp chiến lược thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong lĩnh vực công nghiệp, Cục trưởng Cục Công nghiệp Trần Việt Hòa cho biết, năm 2025, cơ cấu ngành công nghiệp chế biến, chế tạo chiếm khoảng 24,5% trong GDP. Do đó, để đạt được mục tiêu đến năm 2030, tỷ trọng công nghiệp chế biến, chế tạo trong GDP đạt khoảng 28% là một thách thức rất lớn. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo của Việt Nam vẫn còn nhiều điểm nghẽn chưa được khắc phục như phụ thuộc vào các yếu tố bên ngoài, năng lực tự chủ và sức chống chịu của nền sản xuất nội địa còn rất nhiều hạn chế. 

Nghị quyết Đại hội XIV chỉ rõ công nghiệp không chỉ tiếp tục được xác định là động lực tăng trưởng quan trọng, mà được nâng tầm trở thành trụ cột trung tâm của mô hình tăng trưởng mới, có vai trò quyết định đến khả năng hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng GDP.

Tại buổi làm việc, các đại biểu tham dự đã trao đổi, thảo luận về định hướng và giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển công nghiệp trong giai đoạn tới, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số. Các ý kiến cơ bản thống nhất phân tích, kịch bản tăng trưởng và các nhiệm vụ trọng tâm do Cục Công nghiệp đề xuất, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, tập trung phát triển mạnh công nghiệp chế biến, chế tạo để nâng cao vai trò của khu vực công nghiệp trong cơ cấu nền kinh tế, góp phần hiện thực hóa các mục tiêu tăng trưởng đã đặt ra.

Ghi nhận các ý kiến đóng góp, đề xuất của đại diện các đơn vị thuộc Bộ, Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng yêu cầu Cục Công nghiệp phối hợp với các đơn vị liên quan đánh giá cụ thể về thực trạng của ngành công nghiệp Việt Nam từ đó xác định được những hạn chế và xây dựng kế hoạch, giải pháp để triển khai các công việc nhằm đạt được mục tiêu tăng trưởng về công nghiệp và tỷ trọng công nghiệp trong GDP, phù hợp với mục tiêu phát triển của đất nước.

Nhấn mạnh yêu cầu đánh giá đúng thực trạng, Quyền Bộ trưởng cho rằng cần tiến hành rà soát, phân tích một cách toàn diện bức tranh của ngành công nghiệp Việt Nam, không chỉ trong phạm vi các lĩnh vực thuộc chức năng quản lý nhà nước của Bộ Công Thương mà trên tổng thể toàn ngành.  Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cũng lưu ý về yêu cầu xây dựng các kịch bản và mô hình tính toán cụ thể trên cơ sở đánh giá thực trạng ngành công nghiệp. Theo đó, cần xác định rõ các tham số, làm rõ mô hình phát triển. Đồng thời đánh giá đúng năng lực của từng lĩnh vực để có cơ sở phân bổ mục tiêu tăng trưởng phù hợp. Trước hết xây dựng nhóm giải pháp tập trung khắc phục các tồn tại hiện nay của ngành, coi đây là cơ sở để từng bước đạt được mục tiêu tăng trưởng công nghiệp.

Bên cạnh các giải pháp ngắn hạn, Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng chỉ ra nhóm giải pháp dài hạn mang tính nền tảng cho phát triển công nghiệp. Cụ thể, Quyền Bộ trưởng chỉ đạo cần đẩy nhanh việc hoàn thiện định hướng chiến lược và mô hình phát triển của ngành. Từ định hướng chiến lược này, phải làm rõ cơ cấu ngành, xác định các trụ cột và lĩnh vực trọng tâm của công nghiệp Việt Nam. Đồng thời có định hướng rõ ràng về nâng cấp công nghệ chủ lực, định hình thị trường.

Quyền Bộ trưởng cũng yêu cầu xây dựng danh mục các nhiệm vụ, dự án cụ thể cần triển khai trong năm 2026 và giai đoạn 2026-2030. Các nhiệm vụ cần tập trung hướng tới hoàn thiện chuỗi giá trị và phát triển các ngành công nghiệp nền tảng, như luyện kim, theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và liên kết chặt chẽ giữa các khâu trong chuỗi sản xuất.

Đề cập đến nhóm giải pháp về cơ chế, chính sách, Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cho rằng phải đồng bộ hệ thống chính sách trên cơ sở xác định rõ các chỉ tiêu trọng yếu trong tăng trưởng GDP, qua đó làm căn cứ phân bổ nguồn lực và tổ chức triển khai hiệu quả các giải pháp phát triển công nghiệp.

Trên nền tảng đó, các đơn vị cần rà soát, xác định rõ danh mục các ngành công nghiệp trọng điểm và lĩnh vực ưu tiên phát triển để gắn với hệ thống cơ chế, chính sách và bộ giải pháp cụ thể trong báo cáo.

Nhấn mạnh vai trò của khoa học - công nghệ, Quyền Bộ trưởng  Lê Mạnh Hùng cho rằng các thành tựu khoa học công nghệ phải được chuyển hóa và ứng dụng trực tiếp vào các ngành kinh tế, trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng. Nếu không gắn với hoạt động sản xuất, kinh doanh của các ngành, khoa học công nghệ sẽ khó phát huy hiệu quả trong thực tiễn.

Trên cơ sở các định hướng chung, Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương đề nghị tiếp tục hoàn thiện hoạch định phát triển đối với từng ngành công nghiệp như năng lượng, hóa chất, vật liệu và các ngành công nghiệp nền tảng, hỗ trợ. Việc xây dựng định hướng cần được thực hiện đồng bộ với quá trình hình thành Chiến lược phát triển ngành Công Thương, bảo đảm sự kết nối trong chuỗi giá trị giữa các ngành.

Theo Quyền Bộ trưởng, từ quá trình hoạch định, sẽ từng bước hình thành hệ thống chính sách, tầm nhìn dài hạn, chiến lược phát triển cũng như khung quản trị phù hợp để tổ chức triển khai hiệu quả các mục tiêu phát triển của công nghiệp Việt Nam trong thời gian tới./.