Nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế

Các trào l?u dân túy, dân t?c ch? ngh?a gia t?ng. V? Brexit (Anh r?i kh?i Liên hi?p châu Âu) và nh?ng thay ??i chính tr? ? nhi?u n??c di?n ra b?t ng?. Ti?n trình toàn c?u hóa, h?i nh?p ??ng tr??c nh?ng thách th?c m?i. C?nh tranh chi?n l??c và t?p h?p l?c l??ng gi?a các n??c l?n di?n bi?n ph?c t?p, tác ??ng nhi?u chi?u t?i các n??c v?a và nh?. Nhi?u ?i?m nóng ? Trung ?ông, ?ông Á, Nam Á ti?p t?c b? t?c, có lúc manh nha nguy c? bùng n?. Tranh ch?p ch? quy?n lãnh th?, bi?n ??o, tài nguyên v?n quy?t li?t trong khi các thách th?c an ninh phi truy?n th?ng nh? bi?n ??i khí h?u, an ninh ngu?n n??c, an ninh m?ng, di c?, kh?ng b?… n?i lên gay g?t, ?e d?a an ninh và ?n ??nh c?a nhi?u n??c, trong ?ó có Vi?t Nam.

Trong b?c tranh toàn c?nh v?i nhi?u gam màu xám nh? v?y, châu Á-Thái Bình D??ng ti?p t?c n?i b?t là khu v?c phát tri?n n?ng ??ng nh?t th? gi?i. ASEAN v?n ??t t?c ?? t?ng tr??ng kinh t? trung bình kho?ng 5%, ??y m?nh các n? l?c xây d?ng C?ng ??ng, ti?p t?c duy trì ???c vai trò trung tâm trong các c?u trúc ?ang ??nh hình ? khu v?c. Vai trò c?a lu?t pháp qu?c t? trong vi?c x? lý các tranh ch?p ? khu v?c ???c công lu?n qu?c t? quan tâm h?n tr??c, ??c bi?t sau phán quy?t ngày 12/7/2016 c?a Tòa Tr?ng tài Th??ng tr?c trong v? ki?n gi?a Philippines và Trung Qu?c v? Bi?n ?ông.

Trong b?i c?nh ?ó, công tác ??i ngo?i c?a n??c ta ti?p t?c ???c tri?n khai ch? ??ng, tích c?c, có tr?ng tâm, tr?ng ?i?m, chú tr?ng hi?u qu?, ph?c v? ??c l?c m?c tiêu ??i ngo?i “b?o ??m l?i ích t?i cao c?a qu?c gia - dân t?c” ???c ??i h?i ??ng toàn qu?c l?n th? XII ?? ra v?i n?m h??ng l?n sau ?ây:

Th? nh?t, chúng ta ?ã kh?n tr??ng quán tri?t và c? th? hóa các ch? tr??ng ??i ngo?i l?n c?a ??i h?i XII, ??c bi?t là nh?ng b? sung, phát tri?n m?i v? ???ng l?i h?i nh?p qu?c t?. Ngay sau ??i h?i, Chính ph? ?ã ch? ??o các c? quan liên quan xây d?ng ?? án ?ánh giá t?ng th? ti?n trình h?i nh?p kinh t? qu?c t? k? t? khi n??c ta tr? thành thành viên T? ch?c Th??ng m?i th? gi?i (WTO), th?ng th?n ch? ra các nguyên nhân d?n ??n các y?u kém c?a ti?n trình h?i nh?p th?i gian qua, phân tích sâu các c? h?i và thách th?c t? vi?c th?c hi?n các cam k?t th??ng m?i t? do th? h? m?i, ki?n ngh? ??nh h??ng nâng cao hi?u qu? ti?n trình h?i nh?p trong giai ?o?n m?i. Tháng 11-2016, Ban Ch?p hành Trung ??ng ??ng ?ã thông qua Ngh? quy?t 06 v? “Th?c hi?n hi?u qu? ti?n trình h?i nh?p kinh t? qu?c t?, gi? v?ng ?n ??nh chính tr?-xã h?i trong b?i c?nh n??c ta tham gia các hi?p ??nh th??ng m?i t? do th? h? m?i”. Ngành ngo?i giao c?ng t? ch?c H?i ngh? Ngo?i giao l?n th? 29 v?i ch? ?? "Nâng cao hi?u qu? công tác ??i ngo?i và h?i nh?p qu?c t?, th?c hi?n th?ng l?i ???ng l?i ??i ngo?i c?a ??i h?i ??ng l?n th? XII" nh?m k?p th?i quán tri?t ???ng l?i ??i ngo?i c?a ??i h?i XII, xác ??nh tr?ng tâm c?a công tác ??i ngo?i th?i gian t?i và tìm ra các bi?n pháp m?i, cách làm m?i, ph?i h?p ch?t ch? h?n v?i qu?c phòng, an ninh, kinh t?… ?? ph?c v? hi?u qu? h?n các m?c tiêu phát tri?n, b?o v? an ninh T? qu?c.

Th? hai, chúng ta ?ã tri?n khai m?nh m? các ho?t ??ng ??i ngo?i, nh?t là ho?t ??ng ??i ngo?i c?p cao, coi ?ây là h??ng quan tr?ng ?? ??a quan h? ?i vào chi?u sâu, ?n ??nh, mang l?i các l?i ích thi?t th?c cho ??t n??c. N?m qua, lãnh ??o ??ng và Nhà n??c ta ?ã th?c hi?n 16 chuy?n th?m n??c ngoài; chúng ta c?ng ?ón g?n 30 lãnh ??o c?p cao các n??c th?m Vi?t Nam. Trong ?ó, chúng ta dành ?u tiên trao ??i ?oàn c?p cao v?i các n??c láng gi?ng Lào, Campuchia, Trung Qu?c, v?i các n??c ASEAN nh? Singapore, Brunei, Myanmar, Philippines, các n??c l?n nh?: Hoa K?, Nga, Nh?t B?n, ?n ??, Pháp và các n??c b?n bè truy?n th?ng nh? Cuba, Iran… Các ho?t ??ng ??i ngo?i quan tr?ng này ???c tri?n khai theo h??ng ngày càng gia t?ng m?c ?? ?an xen l?i ích gi?a n??c ta và các ??i tác, nâng cao hi?u qu? c?a các c? ch? h?p tác và t?ng c??ng lòng tin chính tr? gi?a hai bên. Bên c?nh ?ó, chúng ta c?ng s? d?ng hi?u qu? h?n các c? ch? ???c thi?t l?p qua trao ??i c?p cao ?? x? lý k?p th?i các v?n ?? n?y sinh trong quan h? v?i các ??i tác. T?ng th?ng Philippines Rodrigo Duterte trong cu?c g?p v?i lãnh ??o n??c ta t?i Hà N?i cam k?t th? ngay 17 ng? dân ta v? n??c, Indonesia l?n ??u trao tr? ng? dân Vi?t Nam ngay trên bi?n.

Th? ba, chúng ta ?ã ??y m?nh công tác biên gi?i, lãnh th?, c?ng c? phên d?u c?a T? qu?c. Trong n?m 2016, chúng ta ?ã hoàn thành d? án t?ng dày và tôn t?o h? th?ng m?c qu?c gi?i, ký Ngh? ??nh th? v? ???ng biên gi?i và m?c qu?c gi?i, Hi?p ??nh v? quy ch? qu?n lý biên gi?i và c?a kh?u biên gi?i trên ??t li?n v?i Lào; ?ã th?c hi?n ???c h?n 83% kh?i l??ng công vi?c phân gi?i, c?m m?c biên gi?i trên b? v?i Campuchia. Chúng ta c?ng ?ã tri?n khai hi?u qu? Hi?p ??nh khai thác tài nguyên du l?ch thác B?n Gi?c và Hi?p ??nh v? t? do ?i l?i c?a tàu thuy?n ? c?a sông B?c Luân. V? các v?n ?? trên bi?n, chúng ta ti?n hành ?àm phán v? phân ??nh vùng ??c quy?n kinh t? v?i Indonesia, ti?p t?c trao ??i, ?àm phán c?p Chính ph? v? biên gi?i lãnh th? v?i Trung Qu?c, cùng ASEAN thúc ??y th?c hi?n hi?u qu? Tuyên b? v? ?ng x? c?a các bên ? Bi?n ?ông (DOC), s?m xây d?ng B? Quy t?c ?ng x? ? Bi?n ?ông (COC)…

Th? t?, trong các ho?t ??ng ??i ngo?i ?a ph??ng, chúng ta ?ã chuy?n m?nh t? “tham d?” sang “ch? ??ng và tích c?c tham gia” th?c ch?t vào quá trình xây d?ng và ??nh hình lu?t ch?i chung trong các t? ch?c, di?n ?àn khu v?c và qu?c t?. Chúng ta ?ã tích c?c ?óng góp vào ho?t ??ng c?a Di?n ?àn H?p tác kinh t? châu Á-Thái Bình D??ng (APEC), T? ch?c các n??c Pháp ng?, Ngân hàng ??u t? c? s? h? t?ng châu Á (AIIB), c? ch? H?p tác Mekong - Lan Th??ng, ??i h?i ??ng Liên ngh? vi?n Hi?p h?i các qu?c gia ?ông-Nam Á (AIPA), Liên minh Ngh? vi?n th? gi?i (IPU); t? ch?c thành công các H?i ngh? c?p cao Chi?n l??c h?p tác kinh t? Ayeyawady - Chao Phraya- Mekong (ACMECS) l?n th? b?y, H?i ngh? c?p cao h?p tác Campuchia - Lào - Myanmar - Vi?t Nam (CLMV) l?n th? tám, Di?n ?àn Kinh t? th? gi?i (WEF) v? khu v?c Mê Công l?n th? nh?t. Nh?ng ?? xu?t, sáng ki?n c?a chúng ta t?i ASEAN, APEC, ASEM... ???c b?n bè, ??i tác tích c?c h??ng ?ng. Chúng ta ?ã th?c hi?n t?t vai trò thành viên c?a các c? quan quan tr?ng c?a Liên H?p Qu?c nh? H?i ??ng nhân quy?n, ?y ban Di s?n th? gi?i, H?i ??ng Kinh t? - Xã h?i Liên H?p Qu?c (ECOSOC), H?i ??ng ch?p hành UNESCO… L?n ??u ??i di?n c?a Vi?t Nam ???c b?u vào ?y ban Pháp lu?t qu?c t? c?a LHQ (ILC). Công tác chu?n b? cho N?m APEC Vi?t Nam 2017 v? c? b?n ?ã hoàn t?t; ch? ?? mà Vi?t Nam ??a ra là “T?o ??ng l?c m?i, cùng vun ??p t??ng lai chung” ?ã ???c các n?n kinh t? thành viên tích c?c h??ng ?ng, ?ng h?. Trong các c? ch? h?p tác qu?c phòng, an ninh và các l?nh v?c khác, chúng ta c?ng tham gia sâu h?n, th?c ch?t h?n, nh?t là t?i các di?n ?àn do ASEAN làm ch? ??o nh? H?i ngh? B? tr??ng qu?c phòng các n??c ASEAN (ADMM), H?i ngh? B? tr??ng qu?c phòng các n??c ASEAN m? r?ng (ADMM+), H?i ngh? T? l?nh C?nh sát ASEAN (ASEANAPOL)...

Th? n?m, chúng ta ?ã tri?n khai m?nh m? “Chi?n l??c t?ng th? v? h?i nh?p qu?c t? ??n n?m 2020, t?m nhìn ??n n?m 2030” trên h?u h?t các l?nh v?c. Vi?t Nam và các ??i tác ?ã chính th?c ký Hi?p ??nh ??i tác xuyên Thái Bình D??ng (TPP), b?t ??u tri?n khai Hi?p ??nh Th??ng m?i t? do (FTA) Vi?t Nam - Liên minh Kinh t? Á-Âu và Hi?p ??nh ??i tác và h?p tác (PCA) Vi?t Nam-Liên hi?p châu Âu (EU) và s?p ký chính th?c FTA Vi?t Nam-EU (EVFTA); ti?p t?c ?àm phán nhi?u FTA quan tr?ng khác nh? Hi?p ??nh ??i tác kinh t? toàn di?n khu v?c (RCEP), FTA Vi?t Nam-Israel. Trong n?m qua, chúng ta ?ã v?n ??ng thêm ???c b?y n??c công nh?n Vi?t Nam có quy ch? kinh t? th? tr??ng, nâng t?ng s? các n??c công nh?n lên 66 n??c. H?i nh?p qu?c t? v? chính tr?-ngo?i giao, qu?c phòng-an ninh c?ng ?i vào chi?u sâu v?i nh?ng ?óng góp tích c?c c?a Vi?t Nam trong các ho?t ??ng gìn gi? hòa bình c?a Liên H?p Qu?c, các c? ch? trao ??i, tham v?n, giao l?u, di?n t?p chung trong khuôn kh? ASEAN và v?i các ??i tác l?n nh? Trung Qu?c, Hoa K?, Nh?t B?n, ?n ??, Pháp…

V?i các h??ng l?n nêu trên, ??i ngo?i trong n?m qua ?ã ?óng góp tích c?c vào vi?c duy trì môi tr??ng qu?c t? hòa bình, thu?n l?i cho phát tri?n, b?o v? v?ng ch?c ??c l?p, ch? quy?n ??t n??c. Có th? nói, trong các thành t?u chung v? kinh t? nh? trong n?m 2016, kim ng?ch xu?t kh?u hàng hóa c?a Vi?t Nam ??t 175,9 t? USD, t?ng 8,6%; v?n FDI th?c hi?n ??c ??t 15,8 t? USD, t?ng 9%; khách du l?ch qu?c t? ??n Vi?t Nam l?n ??u tiên ??t k? l?c 10 tri?u l??t ng??i, t?ng 25% so v?i n?m 2015… ??i ngo?i ?ã có nh?ng ?óng góp quan tr?ng.

B??c sang n?m 2017, tình hình th? gi?i và khu v?c ???c d? báo là ph?c t?p và khó l??ng h?n tr??c. Nhi?u n??c s? ti?n hành b?u c?, có nh?ng ?i?u ch?nh nh?t ??nh v? chi?n l??c phát tri?n và chính sách ??i ngo?i. ?i?u ?ó s? t?o nên tác ??ng nhi?u chi?u t?i tình hình th? gi?i và khu v?c, trong ?ó có nh?ng v?n ?? thi?t thân ??i v?i an ninh và phát tri?n c?a n??c ta nh? môi tr??ng khu v?c, vai trò trung tâm và s? ?oàn k?t c?a ASEAN, vi?c duy trì hòa bình, ?n ??nh và th?nh v??ng ? Bi?n ?ông... Chúng ta ??ng tr??c nh?ng thách th?c m?i. Nh?ng ??t n??c ta ?ã có th? và l?c m?i. V? ??i ngo?i, chúng ta ?ã t?o d?ng ???c m?ng l??i ??i tác chi?n l??c, ??i tác toàn di?n ?? v?ng b?n ?? ?n ??nh v? th? qu?c t? c?a ??t n??c tr??c các bi?n ??ng c?a tình hình. ?i?u c?n có là ??i ngo?i ph?i ti?p t?c n? l?c g?p ?ôi v?i tinh th?n ch? ??ng, tích c?c và sáng t?o h?n n?a.

Theo ?ó, h??ng ??i ngo?i chính trong n?m 2017 là ??a quan h? ?i vào chi?u sâu, gia t?ng m?c ?? ?an xen l?i ích v?i các n??c láng gi?ng chung biên gi?i là Lào, Campuchia, Trung Qu?c, các n??c l?n, các n??c ASEAN; tri?n khai m?nh m? ch??ng trình hành ??ng th?c hi?n Ngh? quy?t 06 c?a Ban Ch?p hành Trung ??ng ??ng v? nâng cao hi?u qu? ti?n trình h?i nh?p kinh t? qu?c t?; gi? v?ng ?n ??nh chính tr?, xã h?i; ch? ??ng chu?n b? ?? x? lý ?n th?a các v?n ?? n?y sinh trong quan h? v?i các n??c.

Ho?t ??ng ??i ngo?i quan tr?ng nh?t c?a n?m 2017 là hoàn thành t?t vai trò n??c ch? nhà APEC và tranh th? m?t cách hi?u qu? ho?t ??ng này ?? thúc ??y quan h? song ph??ng v?i các n??c, nh?t là Trung Qu?c, Hoa K?, Nga, Nh?t B?n và m?t s? ??i tác quan tr?ng khác; bi?n các ho?t ??ng ?a ph??ng, các ho?t ??ng ngo?i giao c?p cao thành c? h?i th?c hi?n các l?i ích an ninh và phát tri?n c?a ??t n??c.

?? làm ???c các ?i?u ?ó, công tác ??i ngo?i n?m 2017 ph?i h?t s?c quan tâm t?i vi?c tri?n khai Ngh? quy?t Trung ??ng 4 khóa XII v? t?ng c??ng xây d?ng, ch?nh ??n ??ng; ng?n ch?n, ??y lùi s? suy thoái v? t? t??ng chính tr?, ??o ??c, l?i s?ng, nh?ng bi?u hi?n “t? di?n bi?n”, “t? chuy?n hóa” trong n?i b?, h?t s?c chú tr?ng vi?c th?c hi?n Ch? th? 05 c?a B? Chính tr? v? ??y m?nh vi?c h?c t?p và làm theo t? t??ng, ??o ??c, phong cách H? Chí Minh, nhà ngo?i giao l?i l?c c? v? trí tu? và nhân cách ?? xây d?ng ??i ng? cán b? ??i ngo?i v?a h?ng v?a chuyên, ?áp ?ng yêu c?u c?a giai ?o?n ??t n??c h?i nh?p sâu, r?ng vào khu v?c và th? gi?i. ??ng th?i, ph?i n? l?c h?n n?a trong vi?c nâng cao hi?u qu? ph?i h?p gi?a các kênh ??i ngo?i, gi?a ngo?i giao v?i qu?c phòng, an ninh. D??i s? lãnh ??o sáng su?t c?a ??ng, v?i nh?ng n? l?c ?ó, chúng ta tin r?ng, ??i ngo?i s? làm t?t nhi?m v? là ng??i lính tiên phong trong th?i bình, ti?p t?c ph?ng s? trung thành và hi?u qu? l?i ích qu?c gia - dân t?c, cho dù tình hình có ph?c t?p, khó l??ng ??n m?c nào.