Lập bản đồ 3 chiều chi tiết về Dải Ngân hà

Hình ảnh đồ họa về Dải Ngân hà - Ảnh: The Guardian

Để lập nên bản đồ 3D chi tiết và quy mô hơn bao giờ hết về Dải Ngân hà - nơi hội tụ của hơn 100.000 ngôi sao, trong đó bao gồm cả Mặt trời, các nhà thiên văn học đã tập trung quan sát hơn 2.400 ngôi sao sáng nhất của Dải Ngân hà, còn được giới khoa học gọi là biến quang Cepheid, bằng kính viễn vọng Warsaw tại Đài thiên văn Las Campanas trên đỉnh Andes ở Chile.

Biến quang Cepheid là những thiên thể có độ sáng thay đổi theo chu kỳ đều đặn theo thời gian. Những ngôi sao này đặc biệt lớn và sáng hơn Mặt Trời từ 100-10.000 lần, do đó chúng có thể được quan sát từ khắp thiên hà, qua các đám mây khí và bụi giữa các vì sao.

Đặc biệt hơn nữa, đây là những ngôi sao trẻ, chưa đầy 400 triệu năm tuổi, do đó vẫn còn ở rất gần nơi chúng đã được sinh ra.

Các nhà thiên văn học đã tính toán khoảng cách của chúng thông qua việc so sánh độ sáng thực sự của chúng với độ sáng đo được từ Trái đất, đồng thời theo dõi các xung ổn định từ hơn 2.400 ngôi sao này và xác định vị trí của chúng trên mô hình 3D của thiên hà.

Trưởng nhóm nghiên cứu, nhà thiên văn học Dorota Skowron thuộc Trường Đại học Warszawa (Ba Lan) khẳng định: "Đây là lần đầu tiên chúng ta có thể sử dụng các thiên thể riêng lẻ để hiển thị Dải Ngân hà trong không gian 3 chiều".

Nghiên cứu mới giúp chúng ta nhìn nhận thiên hà theo một cách hoàn toàn mới và cụ thể hơn so với sự hiểu biết trước đây, vốn được xây dựng dựa trên các phép đo gián tiếp suy luận thiên thể dựa trên các thiên hà khác trong vũ trụ bao la.