Nhà Xuất Bản Công Thương

https://nxbcongthuong.vn

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật

Sáng 20.8, tại trụ sở Văn phòng Quốc hội - 35 Ngô Quyền, Hà Nội, Viện Nghiên cứu lập pháp và Ban Chủ nhiệm Đề tài cấp Bộ “Ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật - Thực trạng và giải pháp hoàn thiện” tổ chức hội thảo “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật”.

Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp, TS. Lê Hải Đường và Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân, TS. Lê Thanh Kim - Chủ nhiệm Đề tài đồng chủ trì hội thảo.

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp, TS. Lê Hải Đường và Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân, TS. Lê Thanh Kim - Chủ nhiệm Đề tài đồng chủ trì hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

Tham dự có: nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Lê Minh Thông; nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Sỹ Dũng; Ủy viên Thường trực Ủy ban Pháp luật Hoàng Minh Hiếu; Bí thư Đảng ủy, Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân Phạm Thị Thanh Huyền; Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân Nguyễn Thị Minh Hằng; đại diện lãnh đạo một số vụ, đơn vị thuộc Văn phòng Quốc hội, Bộ Tư pháp; các chuyên gia, nhà nghiên cứu về lĩnh vực luật học, ngôn ngữ học cùng các thành viên của đề tài.

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp Lê Hải Đường phát biểu khai mạc. Ảnh: Quang Khánh

Phát biểu khai mạc, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp Lê Hải Đường cho biết, Đề tài cấp bộ “Ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật - Thực trạng và giải pháp hoàn thiện” do TS. Lê Thanh Kim làm Chủ nhiệm là Đề tài khoa học có ý nghĩa lý luận và giá trị thực tiễn cao. Để góp phần cung cấp thêm thông tin, góc nhìn phục vụ quá trình triển khai nghiên cứu đề tài, TS. Lê Hải Đường đề nghị các đại biểu phát biểu thẳng thắn, khách quan và toàn diện vào nội dung của hội thảo liên quan đến vấn đề lý luận cũng như thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật.

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân, TS. Lê Thanh Kim phát biểu đề dẫn hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

Phát biểu đề dẫn hội thảo, Phó Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân, TS. Lê Thanh Kim nêu rõ, từ khi có Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2015 và các văn bản hướng dẫn thi hành đến nay, việc sử dụng ngôn ngữ trong các văn bản quy phạm pháp luật, nhất là các văn bản luật, bộ luật ở nước ta đã được quan tâm, kỹ lưỡng hơn rất nhiều, theo đó chất lượng văn bản được bảo đảm, việc áp dụng, thi hành các văn bản pháp luật thuận lợi hơn, ít có những hiểu lầm, gây tranh cãi không đáng có.

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Quang cảnh Hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

Tuy nhiên, từ quy định đến việc thực hiện là không đơn giản. Thực tế, trong không ít văn bản quy phạm pháp luật vẫn còn đó những “hạt sạn”, những vấn đề cần trao đổi về cách thức sử dụng ngôn ngữ.

Nhấn mạnh từ nghiên cứu đến ứng dụng, sử dụng ngôn ngữ học pháp luật nói chung và ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật nói riêng vẫn còn là một “địa hạt” cần nghiên cứu, khảo sát cụ thể và tường minh; cần thiết phải có những nghiên cứu trên cơ sở các kết quả phân tích, kết hợp tri thức ngôn ngữ học và luật học, TS. Lê Thanh Kim cho biết, từ thực tế đó, nhóm nghiên cứu đã đề xuất đề tài “Ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật - thực trạng và giải pháp hoàn thiện”.

 

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Lê Minh Thông; nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Sỹ Dũng; Ủy viên Thường trực Ủy ban Pháp luật Hoàng Minh Hiếu và các đại biểu dự hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

Mục tiêu đặt ra của Đề tài là nghiên cứu và giải quyết các vấn đề từ góc độ lý luận, nhận thức đến thực tiễn về ngôn ngữ và việc sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật; khảo sát và đánh giá thực trạng sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật của nước ta hiện nay. Trên cơ sở lý luận và kết quả khảo sát, đánh giá việc sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật, Đề tài đưa ra các khuyến nghị, đề xuất các giải pháp, các nguyên tắc sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật trong thời gian tới.

Hội thảo “Một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật” được tổ chức là một trong những nội dung - “hợp phần” của nhiệm vụ khoa học mà nhóm nghiên cứu Đề tài đang thực hiện.

 

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Tổng Biên tập Báo Đại biểu Nhân dân Phạm Thị Thanh Huyền và Phó Tổng Biên tập Nguyễn Thị Minh Hằng cùng các đại biểu dự hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

 

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận về: những vấn đề lý luận liên quan đến ngôn ngữ học pháp luật nói chung và ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật nói riêng; quan điểm và kinh nghiệm về sử dụng ngôn ngữ trong văn bản pháp luật của một số quốc gia trên thế giới; ngôn ngữ học pháp luật và những yếu tố tác động đến việc sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật; ngôn ngữ học pháp luật và những vấn đề cần lưu ý trong dịch thuật các văn bản quy phạm pháp luật; thực trạng sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật của Việt Nam hiện nay.

Các đại biểu cho rằng, văn bản pháp luật là công cụ quan trọng trong hoạt động quản lý nhà nước và có tác động to lớn đến đời sống xã hội. Để bảo đảm vai trò này, các văn bản pháp luật được xây dựng với những yêu cầu chặt chẽ về cả nội dung lẫn hình thức. Trong đó, ngôn ngữ là yêu cầu cơ bản và có ý nghĩa thực tiễn không thể chối bỏ.

Bên cạnh đó, ngôn ngữ pháp luật là hệ thống những từ ngữ và quy tắc kết hợp được Nhà nước sử dụng để thiết lập các văn bản pháp luật. Đó là phương tiện dùng để giao tiếp giữa chủ thể quản lý và đối tượng quản lý. Hiệu quả quản lý của văn bản pháp luật phụ thuộc rất nhiều vào việc sử dụng ngôn ngữ.

 

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Các đại biểu dự hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

Vì thế, các ý kiến cho rằng, trong văn bản pháp luật, xét về kỹ thuật lập pháp, yêu cầu ngôn ngữ là điều đương nhiên và bắt buộc. Nắm rõ được các đặc điểm chung về ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật chính là căn cốt để soạn thảo và thực thi các văn bản này.

Hội thảo một số vấn đề lý luận và thực tiễn sử dụng ngôn ngữ trong văn bản quy phạm pháp luật -0
Quang cảnh hội thảo. Ảnh: Quang Khánh

Ngoài ra, một số ý kiến đề nghị, việc biểu đạt chính sách cần chính xác, đồng bộ, toàn diện khả thi; đẩy mạnh giải thích luật để xác định rõ hơn nội hàm quy phạm; tăng cường vai trò của các nhà ngôn ngữ học tham gia vào hoạt động soạn thảo luật; bảo đảm nguyên tắc soạn thảo luật giản dị, sử dụng ngôn ngữ thông dụng trừ trường hợp bắt buộc phải sử dụng ngôn ngữ chuyên ngành…

 

Tác giả: Hà Linh

Nguồn tin: daibieunhandan.vn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây