Doanh nghiệp hài lòng hơn với ngành Thuế

Thông tin quy định, thủ tục về thuế minh bạch

Tổng cục Thuế và Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa công bố kết quả khảo sát đánh giá sự hài lòng của DN đối với cải cách thủ tục hành chính thuế lần thứ 2 (lần 1 vào năm 2014). Để bảo đảm tính độc lập, khách quan, toàn bộ quá trình chọn mẫu điều tra, thực hiện khảo sát, phân tích kết quả và viết báo cáo đều do VCCI thực hiện.

Kết quả khảo sát năm 2016 cho thấy, việc tiếp cận thông tin về quy định thuế và thủ tục hành chính thuế đã được cộng đồng DN ghi nhận là tương đối thuận lợi. Phần lớn các DN hài lòng với những thông tin quy định thuế và thủ tục hành chính thuế mà họ đã tiếp cận. So sánh với kết quả cuộc khảo sát năm 2014, có thể thấy cơ quan thuế đã có nhiều tiến bộ đáng kể trong việc công khai, minh bạch thông tin về chính sách, quy trình, thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi, dễ dàng hơn cho DN.

Số DN gặp vướng mắc khi tìm hiểu thông tin, chính sách và thực hiện các thủ tục hành chính (TTHC) về thuế cũng giảm đi đáng kể. Cụ thể, có 55.4% DN gặp vướng mắc khi tìm hiểu thông tin về TTHC thuế (năm 2014 là 70%). Do đó, điểm số chung về chỉ số tiếp cận thông tin năm 2016 là 7,73 điểm, tăng so với năm 2014 (là 7,45 điểm).

Đặc biệt với nỗ lực của cơ quan thuế trong việc triển khai dịch vụ khai thuế, nộp thuế điện tử đã đem lại lợi ích thiết thực cho DN, được cộng đồng DN đánh giá khá cao. Mặc dù vẫn còn có những sự cố về nghẽn mạng, đường truyền của cơ quan thuế còn chậm, nhưng có 84,47% DN cho rằng cơ quan thuế đã thường xuyên phối hợp để khắc phục sự cố kịp thời. Vẫn còn có 41% doanh nghiệp gặp một vài phiền hà trong thực hiện TTHC thuế, nhưng đã giảm đáng kể so với năm 2014 (năm 2014 là từ 46-57%). Điểm số chung về chỉ số thực hiện TTHC thuế năm 2016 là 7,9 điểm tăng so với cuộc khảo sát năm 2014 (là 7,73 điểm).

Trong các TTHC thuế mà DN phải thực hiện, hai loại thủ tục có tỷ lệ DN đánh giá đơn giản, dễ thực hiện thấp nhất là thủ tục miễn giảm thuế (69%), đặc biệt là việc miễn giảm thuế thu nhập DN và hoàn thuế (60%).

Thanh tra thuế được nhìn nhận tích cực hơn

Báo cáo khảo sát cũng cho thấy, cơ quan thuế đã có nhiều biện pháp nâng cao chất lượng công tác thanh, kiểm tra thuế trong năm vừa qua, trong đó tập trung vào thanh tra, kiểm tra các DN có dấu hiệu rủi ro cao về thuế. Kết quả khảo sát cho thấy có 53% doanh nghiệp tham gia khảo sát 2016 có làm việc với đoàn thanh tra, kiểm tra thuế trong 1 năm trở lại đây.

Điểm số chung về chỉ số thanh tra, kiểm tra thuế năm 2016 là 7,73 điểm, tăng so với cuộc khảo sát năm 2014 (là 7,49 điểm).

Hơn nữa, so với khảo sát trước đây, nhiều DN đã có những cảm nhận tích cực hơn đối với tác phong làm việc, trình độ chuyên môn cũng như tinh thần, thái độ phục vụ của cán bộ công chức thuế. Có 53% DN đánh giá tốt/rất tốt cán bộ thuế hướng dẫn rõ ràng, dễ hiểu và tuân thủ đúng quy trình giải quyết công việc (tăng 9% so với 2014). Điểm số chung về chỉ số sự phục vụ của cán bộ thuế năm 2016 là 6,36 điểm, tăng so với năm 2014 (là 5,36 điểm).

Văn bản hướng dẫn phải cụ thể hơn

Tuy nhiên, các DN tiếp tục phản án về tình trạng chi trả chi phí không chính thức khi tiếp xúc với cán bộ thuế. Tương tự như năm 2014, chi phí không chính thức trong cuộc khảo sát này chưa đánh giá về động cơ, nguyên nhân của chi phí không chính thức (chẳng hạn như DN tự chi do văn hóa kinh doanh, hay do cán bộ thuế đòi hỏi hay do có sự thông đồng, thỏa thuận của cả hai bên…) mà chỉ đánh giá thuần túy về hiện tượng hay những lo ngại theo cảm nhận của DN.

Điểm cần lưu ý là theo kết quả khảo sát, có 34% doanh nghiệp cho biết có hiện tượng chi trả chi phí không chính thức, tăng nhẹ so với năm 2014 (là 32%). Tuy vậy, điểm số chung về chỉ số kết quả giải quyết công việc của cơ quan thuế năm 2016 là 7,78 điểm, tăng so với năm 2014 (là 7,53 điểm).

Chỉ hơn 8% DN đánh giá thủ tục thuế đơn giản, dễ thực hiện.

Kết quả khảo sát năm 2016 đã ghi nhận được nhiều những đề xuất, kiến nghị của DN với cơ quan thuế để việc thực hiện nghĩa vụ thuế được đơn giản, dễ dàng hơn.

Đó là, các thông tư, văn bản hướng dẫn về thuế thường hay thay đổi, ban hành chậm hơn so với thời hạn hiệu lực thi hành tại các văn bản luật, nghị định và còn có những quy định chưa cụ thể. Các DN mong muốn việc xây dựng các văn bản pháp luật về thuế phải đúng thời hạn và có chất lượng cao hơn, ổn định hơn trong thực tiễn.

Các DN muốn các quy định TTHC của cơ quan thuế cần rõ ràng, dễ hiểu, cách giải thích câu từ phải cụ thể để tránh tiêu cực và tạo điều kiện cho người nộp thuế thực hiện đúng chính sách của Nhà nước.

Điểm đáng khích lệ là việc cơ quan thuế tiếp tục thực hiện các TTHC thuế thông qua phương thức điện tử giúp tiết kiệm thời gian cho DN. Khá nhiều DN mong muốn cơ quan thuế tăng cường việc hỗ trợ cho nhóm DN nhỏ, siêu nhỏ bằng cách đơn giản hóa các mẫu biểu, thủ tục kê khai, báo cáo đơn giản, dễ hiểu… để giúp cho việc tuân thủ của DN được dễ dàng hơn.