"Cú hích" lịch sử đối với đời sống văn hóa Việt Nam

Ngày 7/1/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW (NQ80) của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Đây được đánh giá là cú hích lịch sử, có ý nghĩa lớn lao đối với đời sống văn hóa Việt Nam.

Chủ tịch Ủy ban Liên hiệp các hội Văn học nghệ thuật Việt Nam PGS. TS. Đỗ Hồng Quân:
Món quà tinh thần vô giá đối với văn nghệ sĩ và Nhân dân

Nghị quyết 80 thực sự là một sự kiện chính trị, văn hóa làm nức lòng giới văn học nghệ thuật. Là người trực tiếp làm công tác sáng tạo trong lĩnh vực âm nhạc cũng như là người quản lý của Liên hiệp các Hội Văn học, nghệ thuật, chúng tôi đón nhận Nghị quyết 80 trong niềm hân hoan, vui mừng.

do-hong-quan.jpg
Chủ tịch Ủy ban Liên hiệp các hội Văn học nghệ thuật Việt Nam, PGS. TS. Đỗ Hồng Quân

Trong kỷ nguyên mới, tôi cho đây là Nghị quyết mang tầm chiến lược, tiếp theo những tư tưởng, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước từ Nghị quyết số 23-NQ/TW đến Nghị quyết số 33-NQ/TW, trước đó là Nghị quyết Trung ương 5 Khóa VIII về vấn đề văn hóa, văn học, nghệ thuật. Nghị quyết thể hiện phương hướng, cách nhìn cụ thể để văn hóa nói chung và văn học nghệ thuật có cơ sở để phát triển nhanh, bền vững và lâu dài.

Đặc biệt, văn nghệ sĩ vô cùng biết ơn Đảng và Nhà nước khi chọn Ngày Văn hóa Việt Nam là ngày 24/11 hằng năm. Đây là món quà tinh thần vô giá đối với những người làm công tác văn hóa, những trí thức, văn nghệ sĩ. Đây cũng là món quà vô giá đối với Nhân dân, vì suy cho cùng hoạt động văn hóa, đời sống văn hóa là vì Nhân dân, vì những con người cụ thể. Những thành tích, kết quả của văn hóa trong thời đại mới phải hướng tới Nhân dân, phục vụ Nhân dân.

Với những người làm công tác văn hóa, văn học, nghệ thuật, Nghị quyết 80 mang ý nghĩa sâu rộng và sức lan tỏa lâu dài. Văn nghệ sĩ Việt Nam có thêm niềm tin, nguồn cảm hứng, cảm xúc mới để bước vào con đường xây dựng nền văn hóa, nghệ thuật Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đáp ứng được kỳ vọng của Đảng và Nhân dân.

Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam GS. TS. Lê Hồng Lý:
Văn hóa được gìn giữ và phát triển ở tầm cao mới

Nghị quyết 80 trước hết là sự khẳng định mới trong bối cảnh mới, khi đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu ngày càng cao về phát triển nhanh, bền vững, gắn kết chặt chẽ giữa kinh tế, chính trị, xã hội với văn hóa và con người. Đây là sự tiếp nối của các nghị quyết khác nhưng khẳng định lại vai trò của văn hóa trong việc đóng góp cho sự phát triển đất nước.

Cũng có thể nói, thông qua Nghị quyết này, Đảng và Nhà nước ngày càng coi trọng văn hóa, coi văn hóa như một bộ phận không chỉ phục vụ đời sống tinh thần mà còn đem lại nguồn lợi kinh tế cho đất nước. Nhờ Nghị quyết 80, văn hóa sẽ được phát triển ở tầm cao mới. Khi văn hóa được tôn trọng, được ưu đãi chắc chắn sẽ phát triển tốt hơn.

Lê Hồng Lý
Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam, GS. TS. Lê Hồng Lý

Thông qua những điểm mới của Nghị quyết 80, các giá trị văn hóa, đặc biệt là văn hóa truyền thống Việt Nam sẽ được giữ gìn và từ đó sẽ đóng góp cho những giá trị của văn hóa thế giới.

Nghị quyết 80 có ý nghĩa rất lớn khi được ban hành ngay trước thềm Đại hội XIV của Đảng, khẳng định lại vai trò, đường hướng phát triển của đất nước trong hai 10 - 20 năm tới và thậm chí xa hơn nữa. Đây là nền tảng để thực hiện các nghị quyết sắp tới của Đảng và Nhà nước.

Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam, ĐBQH Khóa XV Trần Thị Thu Đông:
"Bản thiết kế tổng thể" chuyển hóa tài nguyên văn hóa thành sức mạnh quốc gia

Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu ngày càng cao về phát triển nhanh, bền vững, gắn kết chặt chẽ giữa kinh tế, chính trị, xã hội với văn hóa và con người, Nghị quyết 80 có ý nghĩa lớn lao đối với đời sống văn hóa Việt Nam.

Thứ nhất, Nghị quyết 80 xác lập vị thế của văn hóa khi khẳng định văn hóa không phải là "hậu phương" hay yếu tố đi sau, mà là động lực trực tiếp thúc đẩy tăng trưởng. Như thế, có thể nói văn hóa giờ đây được đặt ngang hàng với kinh tế, chính trị và xã hội trong mọi quy hoạch phát triển.

Thứ hai, chuyển tư duy từ quản lý sang kiến tạo và khơi thông, mở ra cơ chế để giải phóng sức sáng tạo của toàn xã hội, thay vì chỉ dựa vào ngân sách nhà nước, khuyến khích các mô hình hợp tác công - tư trong văn hóa. Đây là chìa khóa để biến các giá trị tinh thần thành nguồn lực vật chất thực thụ.

Trần Thị Thu Đông1
ĐBQH Khóa XV Trần Thị Thu Đông. Ảnh: Xuân Chính

Thứ ba, Nghị quyết 80 “đánh thức" quyền lực mềm thông qua công nghiệp văn hóa, coi công nghiệp văn hóa là mũi nhọn để Việt Nam hội nhập quốc tế. Văn hóa không chỉ để "ngắm nhìn" hay "thưởng thức" thuần túy, mà phải trở thành một ngành kinh tế xanh có sức cạnh tranh cao, góp phần quảng bá thương hiệu quốc gia và bảo vệ chủ quyền văn hóa trên không gian mạng.

Thứ , trọng tâm của Nghị quyết là con người, chủ thể sáng tạo và thụ hưởng văn hóa. Đúc kết và hình thành hệ giá trị chuẩn mực của con người Việt Nam thời đại mới: kết hợp nhuần nhuyễn giữa truyền thống dân tộc và tinh hoa nhân loại. Điều này giúp tạo sức đề kháng trước sự xâm lăng văn hóa và các trào lưu độc hại.

Nghị quyết 80 chính là "bản thiết kế tổng thể" để chuyển hóa các tài nguyên văn hóa đồ sộ của Việt Nam thành sức mạnh quốc gia, đưa văn hóa thấm sâu vào mọi ngõ ngách của đời sống và trở thành nền tảng tinh thần vững chãi cho khát vọng hùng cường. Nghị quyết đặt ra cho ngành văn hóa các chỉ tiêu phát triển cụ thể, yêu cầu đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế, năng lực cạnh tranh và sức mạnh mềm quốc gia; đề ra một số nhiệm vụ, giải pháp, quyết tâm đưa văn hóa trở thành sức mạnh thực chất trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Tác giả: Hà Linh

Nguồn tin: daibieunhandan.vn