10 sự kiện khoa học công nghệ nổi bật năm 2016

Sóng h?p d?n ???c t?o nên t? s? va ch?m c?a 2 h? ?en

Vi?c các nhà khoa h?c phát hi?n ra d?u v?t c?a sóng h?p d?n có th? coi là s? ki?n l?ch s? trong l?nh v?c v?t lý n?m 2016. Sóng h?p d?n là nh?ng g?n sóng l?n t?n gi?a không gian - th?i gian, ???c t?o ra b?i s? sáp nh?p c?a 2 h? ?en, ?ã ???c Tr?m quan sát sóng h?p d?n b?ng tia laser giao thoa (LIGO) ghi nh?n h?i tháng 2/2016.

Các nhà khoa h?c ? LIGO ??c tính kho?ng 1,3 t? n?m v? tr??c, 2 h? ?en ?ã va ch?m ? t?c ?? b?ng m?t n?a v?n t?c ánh sáng, t?o ra sóng h?p d?n. Sóng h?p d?n xuyên qua m?i v?t th? và b?ng qua v? tr? tr??c khi ??n Trái ??t.

Virus Zika ???c xem là th? ph?m gây ra c?n b?nh ??u nh?

Các nhà khoa h?c và chuyên gia v? lây nhi?m ?ang ??i di?n v?i m?t "tr?n chi?n" l?n khi phát hi?n virus Zika là th? ph?m gây ra c?n b?nh ??u nh? lan r?ng ? Brazil t? ??u n?m 2015. Virus Zika ?ã nhanh chóng lan r?ng ra nhi?u n??c trên th? gi?i và ?e d?a s?c kh?e c?a nhi?u ng??i.

B?nh r?t nguy hi?m ??i v?i thai ph? khi virus t?n công các mô não c?a thai nhi, là nguyên nhân gây d? t?t ??u nh?. Nh?ng em bé may m?n không b? d? t?t c?ng ph?i ch?u ?nh h??ng v? kh? n?ng th? giác và thính giác. Virus Zika c?ng gây ra các tác ??ng th?n kinh ? ng??i l?n.

Các nhà khoa h?c khuy?n cáo, ph? n? vùng d?ch ? Brazil không nên mang thai trong vòng kho?ng 2 n?m t?i ?? b?o ??m an toàn, s?c kh?e bà m? và tr? em.

Hành tinh Proxima b

Tháng 9/2016, C? quan V? tr? châu Âu (ESA) công b? phát hi?n v? Proxima b và nh?n ??nh ?ây là ngo?i hành tinh ??u tiên mà con ng??i có th? g?i robot th?m dò t?i trong t??ng lai. Hành tinh quay quanh ngôi sao m? Proxima Centauri, cách h? M?t tr?i 4 n?m ánh sáng.

Proxima b ? g?n ngôi sao m? h?n 5% so v?i Trái ??t và ch? m?t 11,2 ngày ?? hoàn thành m?t vòng qu? ??o. Hành tinh này n?m trong khu v?c cho phép n??c l?ng t?n t?i trên b? m?t và do ?ó có ?i?u ki?n phù h?p h? tr? s? s?ng phát tri?n.

Em bé ??u tiên ra ??i t? công ngh? th? tinh "3 b? m?"

Tháng 4/2016, ??a tr? ??u tiên ra ??i b?ng công ngh? ?ang gây tranh cãi này ?ánh d?u m?t b??c ti?n quan tr?ng trong cu?c cách m?ng k? thu?t th? tinh nhân t?o hi?n nay.

Công ngh? này ???c phát tri?n d?a trên n?n k? thu?t th? tinh trong ?ng nghi?m, k?t h?p ADN c?a cha m? v?i c? th? kh?e m?nh c?a m?t ph? n? hi?n t?ng, cho ra ??i bào thai t? nhi?m s?c th? c?a 2 ng??i ph? n? và m?t ng??i ?àn ông, nh?m gi?m thi?u nh?ng c?n b?nh di truy?n cho con cái. Các nhà khoa h?c tin r?ng công ngh? ??t phá này s? ?em l?i ni?m hi v?ng có con kh?e m?nh cho hàng tri?u ông b?, bà m? mang trong ng??i các b?nh nan y di truy?n. Tuy nhiên, nó v?n còn ?ang gây ra tranh cãi v? v?n ?? ??o ??c.

L?p b?ng ? B?c C?c có th? s? hoàn toàn bi?n m?t

Gi?a n?m nay, các chuyên gia ??a ra l?i c?nh báo r?ng l?n ??u tiên sau 100.000 n?m, l?p b?ng t?i B?c C?c có th? s? hoàn toàn bi?n m?t do hi?n t??ng bi?n ??i khí h?u, nóng lên toàn c?u. H? ?ang ti?n hành nghiên c?u k? l??ng các h?u qu? sinh h?c ph?c t?p khi b?ng tan.

Ng??i c? ??i di c? t? châu Phi ra toàn th? gi?i

Chúng ta ?ã bi?t loài ng??i di c? t? châu Phi ra toàn th? gi?i t? lâu nh?ng ch?a t?ng có b?n ?? trên gi?y hay b?ng k? thu?t s? nào di?n t? toàn b? quá trình này.

May m?n thay, nh? DNA mà tiên t? chúng ta ?? l?i trong quá trình di c?, các nhà nhân ch?ng h?c và c? sinh v?t h?c ?ã d?a theo ?ó phác th?o ???c chuy?n ?i dài và v? ??i th?i c? x?a c?a nhân lo?i. Tuy nhiên, t? ?ây, b?n ?? di c? nh? chúng ta t?ng bi?t có th? s? ph?i thay ??i.

Lo?i vi khu?n ch? có 473 gene

M?t trong nh?ng thành t?u l?n nh?t c?a sinh h?c n?m 2016 là xây d?ng ???c m?t lo?i vi khu?n ch? có 473 gene. ?ây là kích c? b?n ?? gene di truy?n nh? nh?t t?ng ???c bi?t ??n c?a b?t c? t? bào s?ng nào và là m?t m?c quan tr?ng trong n? l?c su?t nhi?u th?p niên qua c?a các nhà khoa h?c nh?m t?o ra m?t sinh v?t ch? ch?a các y?u t? c?n thi?t nh?t ?? t?n t?i và sinh s?n.

H? gene t?i thi?u này giúp t?o ra các lo?i thu?c, ??i m?i trong công nghi?p và nông nghi?p hay s?n xu?t ra các phân t? khác mà chính con ng??i c?ng ch?a t??ng t??ng ra ???c h?t. D? án còn tìm ra ???c các gene t?i c?n thi?t cho s? t?n t?i c?a vi khu?n mà ph?n l?n không quen thu?c v?i các nhà khoa h?c, t? ?ó m? ra m?t khu v?c nghiên c?u m?i.

Kháng th? Aducanumab có th? ch?a b?nh Alzheimer

Kháng th? ??u tiên có th? ng?n ch?n ???c c?n b?nh Alzheimer cu?i cùng ?ã xu?t hi?n. Các nhà khoa h?c ?ã ch?ng minh Aducanumab có th? “quét s?ch” m?ng bám amyloid- v?n ng?n ch?n các t? bào não giao ti?p v?i nhau, nguyên nhân d?n ??n s? m?t trí nh? không th? ph?c h?i và suy gi?m kh? n?ng nh?n th?c.

Nghiên c?u m?i này còn chính th?c kh?ng ??nh, hung th? chính gây b?nh Alzheimer chính là các m?ng bám amyloid. ?i?u này th?p lên hi v?ng kh?i b?nh c?a hàng tri?u ng??i m?c ch?ng Alzheimer trên th? gi?i.

L? th?ng t?ng Ozone ? Nam C?c ph?c h?i.

?ây là tin sáng hi?m hoi trong s? các s? ki?n v? môi tr??ng toàn c?u n?m nay. Các nhà khoa h?c khí quy?n cho bi?t, các l? th?ng ozone hình thành h?ng n?m trên Nam C?c ?ang b?t ??u h?i ph?c. D? li?u cho th?y r?ng, Ngh? ??nh th? Montreal ?? h?n ch? vi?c s? d?ng các hóa ch?t phá h?y ozone ?ã có tác d?ng rõ ràng.

Máy tính thông minh Alpha Go c?a Google th?ng áp ??o ???ng kim vô ??ch c? vây th? gi?i

Máy tính thông minh AlphaGo c?a Google ?ã th?ng ???ng kim vô ??ch c? vây th? gi?i Lee Se-dol v?i t? s? áp ??o 4:1 h?i tháng 3 n?m nay. Chi?n th?ng c?a AlphaGo ?ánh d?u l?n ??u tiên m?t ch??ng trình trí tu? nhân t?o ?ánh b?i m?t k? th? c? vây chuyên nghi?p ??ng c?p nh?t th? gi?i. Thi?t k? c?a AlphaGo mô ph?ng l?i ho?t ??ng c?a b? não con ng??i khi gi?i quy?t nh?ng câu ??, cho phép nó có th? t? h?c và tr? nên thông minh h?n sau m?i tr?i nghi?m.

Google cho bi?t s? ?ng d?ng h? th?ng m?ng th?n kinh chuyên sâu (deep neural network) và các k? thu?t d?y h?c cho máy tính mà AlphaGo dùng ?? ch?i thành th?o c? vây cho các l?nh v?c c?p thi?t h?n, nh? y t? và robot.