Nhà Xuất Bản Công Thương

https://nxbcongthuong.vn

Hiệp định EVFTA: Hành trình 5 năm thực thi và những kết quả tích cực cho thương mại song phương

Sau 5 năm Hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu EVFTA chính thức có hiệu lực (1/8/2020-1/8/2025), kim ngạch thương mại song phương giữa Việt Nam và EU đã ghi nhận tăng trưởng ổn định và mạnh mẽ. EVFTA đã mang lại lợi ích rất tích cực cho thương mại hai chiều và cho cả những ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam.

Thương mại song phương ghi nhận tăng trưởng nhanh, ổn định

Theo số liệu sơ bộ từ Cục Thống kê Việt Nam, chỉ trong vòng chưa đầy 5 năm, kim ngạch thương mại song phương Việt Nam-EU đạt 298 tỷ USD. Con số này chiếm gần 40% tổng kim ngạch thương mại tích lũy giữa hai bên (815 tỷ USD) trong hơn 30 năm hợp tác giao thương kể từ 1995.

Chia sẻ về những kết quả đạt được sau thời gian Hiệp định đi vào hiệu lực, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách đa biên Ngô Chung Khanh cho biết, EVFTA đã mang lại lợi ích rất tích cực cho thương mại hai chiều và cho cả những ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Theo đó, kể từ năm 2020 khi Hiệp định có hiệu lực, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và EU tăng từ 55,4 tỷ USD năm 2020 lên đến 68,3 tỷ USD năm 2024. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang EU đạt 40,1 tỷ USD năm 2020 tăng lên 51,6 tỷ USD năm 2024, tăng khoảng 28,6% và thặng dư thương mại giữa Việt Nam với EU tăng từ 24,8 tỷ USD năm 2020 lên 34,9 tỷ USD.

Đáng chú ý, tỷ lệ doanh nghiệp, ngành hàng tận dụng Hiệp định có những kết quả rất tích cực; trong đó nhiều ngành hàng như nông sản, thủy sản, dệt may, da giày... đã và đang tận dụng rất tốt.

Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên – ông Ngô Chung Khanh

Thực tế, kể từ khi EVFTA chính thức có hiệu lực, Bộ Công Thương đã trình Chính phủ ban hành Kế hoạch thực thi; Thủ tướng Chính phủ cũng chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch thực thi... Ngay sau khi có các kế hoạch thực thi, Bộ ngành và các địa phương đã phối hợp rất chặt chẽ với các Hiệp hội, ngành hàng để triển khai các hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp với nhiều nội dung như Tuyên truyền phổ biến thông tin về EVFTA, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững…

Về cơ bản, những nội dung này đã và đang tác động tích cực cho việc thực thi và tận dụng ưu đãi từ Hiệp định EVFTA. Từ đó mang lại hiệu ứng tích cực đối với doanh nghiệp, không chỉ cho doanh nghiệp Việt Nam mà còn mang lại cả lợi ích cho doanh nghiệp châu Âu, doanh nghiệp châu Âu đang kinh doanh tại Việt Nam.

Cùng với đó, kể từ khi EVFTA có hiệu lực, Bộ Công Thương đã tính toán, thống kê, trung bình một năm có từ 340 - 350 hội nghị, hội thảo, tập huấn do Bộ Công Thương, các bộ, ngành liên quan, địa phương, các hiệp hội và doanh nghiệp tổ chức. Chưa kể các sự kiện, hoạt động hội chợ thương mại, các hoạt động triển khai trong đại dịch Covid-19, các hoạt động tập huấn online... Các thông tin về Hiệp định EVFTA xuất hiện liên tục, dày đặc qua các phương tiện thông tin đại chúng, của các cơ quan báo chí giúp cho doanh nghiệp và người dân hiểu rõ hơn, hiểu đầy đủ hơn, chính xác hơn về Hiệp định EVFTA.

Doanh nghiệp thể hiện khả năng thích ứng nhanh

Với những tiêu chuẩn, điều kiện khắt khe, thị trường EU luôn được coi là thị trường khó tính đối với nhiều doanh nghiệp xuất khẩu. Cùng với đó,các chính sách, tiêu chuẩn vào EU liên tục thay đổi và đòi hỏi cao hơn nữa. Tuy nhiên ông Ngô Chung Khanh cũng nhấn mạnh, EU là thị trường tốt, thị trường tiềm năng, với tiêu chuẩn thị trường cao nhưng vấn đề quan trọng là xuất khẩu sang EU đem lại giá trị cao. Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp đang xuất khẩu tốt sang thị trường này. Ông cho biết thêm, vừa qua, khi Hoa Kỳ thay đổi những chính sách thuế quan, nhiều doanh nghiệp đã chuyển hướng sang thị trường EU và đạt được tăng trưởng tốt. Điều này cho thấy khả năng thích ứng khá tốt của doanh nghiệp Việt Nam.

Song Phó vụ trưởng Vụ Chính sách thương mại đa biên cũng thẳng thắn cho rằng, xét về góc độ tỷ trọng xuất khẩu sang thị trường EU trong tổng xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam thì chưa đạt kết quả như mong đợi. Đây là điểm cần chú ý, bởi EU là thị trường lớn, truyền thống nhưng thị phần của một số mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam còn tương đối khiêm tốn, kể cả những mặt hàng chủ lực như rau quả, thủy sản, dệt may, da giày... Như vậy, dư địa để thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu sang thị trường EU còn nhiều. Cùng với vấn đề thị phần, công tác xây dựng thương hiệu hàng Việt Nam tại thị trường EU cũng cần được quan tâm.

Thời điểm hiện nay, EU đang đẩy mạnh đàm phán, thúc đẩy ký kết FTA với nhiều đối tác. Như vậy, hàng hóa của Việt Nam sẽ đứng trước nguy cơ bị giảm lợi thế cạnh tại thị trường này. Chính vì vậy, chúng ta phải tranh thủ tận dụng những lợi thế thuế quan từ EVFTA, khẩn trương điều chỉnh kế hoạch, chiến lược kinh doanh để hướng đến thị trường EU. “Thời gian qua, các doanh nghiệp đã thích ứng, còn trong bối cảnh hiện nay, doanh nghiệp phải thay đổi tư duy, phải có cách làm mới” – Phó Vụ trưởng Ngô Chung Khanh nhấn mạnh.

Để tận dụng tốt hơn EVFTA cũng như gia tăng thị phần xuất khẩu sang thị trường EU, thời gian qua, Bộ Công Thương đã phối hợp chặt chẽ với bộ, ngành, địa phương, hiệp hội triển khai rất nhiều hoạt động và cũng đã ghi nhận những hiệu quả tích cực. Trong thời gian tới, ông Ngô Chung Khanh cho biết, các hoạt động này cũng sẽ được chú trọng đẩy mạnh hơn nữa. Cụ thể, thứ nhất, về vận động về tuyên truyền, thay vì số lượng phải chuyển sang chất lượng, các Hội nghị, hội thảo bám sát vào người cần tư vấn, người cần thông tin, người cần hướng dẫn và có những hình thức linh hoạt về về tuyên truyền. Thứ hai, đối với các biện pháp hỗ trợ, triển khai các giải pháp hỗ trợ có trọng tâm, trọng điểm hơn như xây dựng các giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thị trường, hỗ trợ bảo vệ sở hữu trí tuệ… Hiện nay, Bộ Công Thương đang triển khai xây dựng Đề án Hệ sinh thái tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) cho các ngành hàng; kết nối các chủ thể doanh nghiệp, ngành hàng, cơ quan, bộ ngành, địa phương nhằm hướng tới mục tiêu cao nhất là giúp doanh nghiệp lớn hơn, mạnh mẽ hơn và định vị thương hiệu tại thị trường xuất khẩu. Thứ ba, đẩy mạnh triển khai, thực hiện Bộ Chỉ số FTA Index, đặc biệt trong bối cảnh phân phấp, phân quyền, phân định thẩm quyền nhiều hơn cho địa phương, cho cấp xã nhằm mục tiêu giúp doanh nghiệp tận dụng hiệu quả hơn nữa EVFTA.

“Bộ Công Thương cũng mong có sự phối hợp chặt chẽ từ cơ quan chính quyền địa phương vì nhiều thẩm quyền của Bộ đã được phân quyền, giao quyền cho các địa phương” ông Ngô Chung Khanh chia sẻ, đồng thời nhấn mạnh, vai trò của Bộ là hỗ trợ, và địa phương cần chủ động hơn, phối hợp chặt chẽ với cơ quan bộ, ngành, các hiệp hội để thúc đẩy tận dụng tốt hơn Hiệp định này. Chính phủ đã và đang cố gắng tạo ra những cơ hội tốt nhất cho doanh nghiệp, nhưng trên hết, doanh nghiệp phải tận dụng tốt nhất có thể.

 

Tác giả: Hà Linh

Nguồn tin: moit.gov.vn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây