Văn hóa – giá trị gia tăng cho thương hiệu Việt

Từ xúc tiến thương mại đến lan tỏa bản sắc Việt

Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu chuyển từ giá thành sang giá trị, chất lượng và tiêu chuẩn sản phẩm vẫn là nền tảng nhưng chưa đủ để tạo dựng dấu ấn lâu dài. Với doanh nghiệp xuất khẩu, câu chuyện thương hiệu và bản sắc riêng đang trở thành những yếu tố góp phần tạo sự khác biệt, kết nối sản phẩm với người tiêu dùng quốc tế.

Đây cũng là hướng tiếp cận phù hợp với tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa, trong đó nhấn mạnh nhiệm vụ chủ động, tích cực hội nhập quốc tế về văn hóa; đưa nội dung văn hóa vào các hiệp định, thỏa thuận hợp tác kinh tế, thương mại song phương và đa phương, góp phần gia tăng sức mạnh mềm quốc gia.

Bám sát định hướng này, hệ thống thương vụ Việt Nam tại nước ngoài đang từng bước mở rộng phương thức xúc tiến thương mại. Không chỉ hỗ trợ kết nối doanh nghiệp với thị trường, các hoạt động quảng bá còn góp phần giới thiệu hình ảnh đất nước, con người và những giá trị văn hóa Việt Nam.

Tại Pháp, các Tuần hàng Việt Nam được tổ chức trong hệ thống siêu thị, kết hợp giới thiệu sản phẩm với không gian văn hóa truyền thống. Những hình ảnh như hoa sen, nón lá, chùa Một Cột và không khí Tết với hình ảnh hoa đào, hoa mai, bánh chưng, cùng những câu chúc mừng năm mới và hương vị phở truyền thống đã góp phần tạo nên không gian trải nghiệm văn hóa Việt Nam.

Theo ông Vũ Anh Sơn, Tham tán thương mại, Thương vụ Việt Nam tại Pháp, thông qua những câu chuyện văn hóa, người tiêu dùng Pháp ngày càng yêu mến con người và sản phẩm Việt Nam.

Từ thực tế này có thể thấy, xúc tiến thương mại không nhất thiết chỉ xoay quanh giá cả, công năng hay sản lượng. Khi hàng hóa được đặt trong một bối cảnh văn hóa phù hợp, người tiêu dùng có thêm cơ hội tìm hiểu nguồn gốc và những giá trị phía sau sản phẩm. Đây là cách tiếp cận có thể hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng nhận diện thương hiệu, thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá bán.

Tại Campuchia, hoạt động quảng bá hình ảnh Việt Nam được triển khai theo phương thức khác. Tham tán thương mại Thương vụ Việt Nam tại Campuchia Đỗ Việt Phương đang biên soạn cuốn sách “Môi trường đầu tư kinh doanh Việt Nam”, cung cấp thông tin về môi trường đầu tư và thị trường Việt Nam cho độc giả, doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Ông Đỗ Việt Phương cho biết, ngoài ấn phẩm tiếng Việt đã xuất bản, ông đang biên soạn, dịch sang tiếng Anh và dự kiến tiếp tục chuyển ngữ sang tiếng Pháp, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Ả Rập, với mục tiêu lan tỏa thông tin về Việt Nam tới bạn bè và đối tác quốc tế.

Từ những tuần hàng tại Pháp đến ấn phẩm giới thiệu môi trường đầu tư tại Campuchia, hoạt động của thương vụ cho thấy sự đa dạng trong cách đưa hình ảnh Việt Nam ra thế giới. Văn hóa, thông tin và thương mại có thể bổ trợ cho nhau, tạo nền tảng để các mối quan hệ kinh tế được xây dựng theo hướng lâu dài.

Doanh nghiệp kể chuyện văn hóa qua từng sản phẩm

Câu chuyện của Công ty TNHH NONLA Vietnam Global với các thương hiệu Aodai Coffee và NONLA Coffee cho thấy một hướng tiếp cận đáng chú ý: Đưa những biểu tượng quen thuộc của Việt Nam vào thiết kế sản phẩm, đồng thời phát triển trải nghiệm ẩm thực để tạo dấu ấn riêng.

Sản phẩm cà phê Robusta đông khô của doanh nghiệp được thiết kế theo hình nón lá. Bao bì sử dụng hình ảnh người phụ nữ trong tà áo dài cùng các danh lam thắng cảnh, tạo mối liên hệ trực quan giữa sản phẩm và nguồn gốc văn hóa. Bên cạnh đó, doanh nghiệp phát triển các hương vị như cà phê sầu riêng, cà phê muối và cà phê trứng, hướng tới việc giới thiệu trải nghiệm ẩm thực Việt Nam với người tiêu dùng quốc tế.

Theo ông Nguyễn Trung Chính, Founder & CEO Công ty TNHH NONLA Vietnam Global, đầu tư vào bao bì và thiết kế mang tính nghệ thuật là hướng đi quan trọng để gia tăng lợi thế cạnh tranh tại các thị trường khó tính. Tuy nhiên, câu chuyện văn hóa chỉ tạo ra giá trị lâu dài khi đi cùng chất lượng sản phẩm, tính ổn định và khả năng đáp ứng yêu cầu thị trường.

Thực tế, sản phẩm cà phê hình nón lá của doanh nghiệp đã hiện diện tại gần 60 cửa hàng thuộc các hệ thống bán lẻ lớn ở Malaysia như AEON, Jaya Grocer; đồng thời mở rộng sang Hàn Quốc thông qua đối tác KbiZ. Các kênh thương mại điện tử như Amazon và Shopify cũng hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận người tiêu dùng quốc tế.

Đánh giá ý tưởng của doanh nghiệp, ông Ngô Quang Hưng, Bí thư thứ nhất, Thương vụ Việt Nam tại Malaysia, nhận định, trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc gắn hoạt động xuất khẩu với câu chuyện văn hóa và thương hiệu không chỉ có ý nghĩa kinh tế mà còn là hướng đi để nâng cao giá trị hàng hóa Việt Nam.

Tuy nhiên, để hướng đi này phát huy hiệu quả, doanh nghiệp cần đầu tư đồng bộ vào nghiên cứu thị trường, năng lực sáng tạo và chất lượng sản phẩm.

Theo các chuyên gia kinh tế, trong bối cảnh thị trường ngày càng khắt khe về tiêu chuẩn kỹ thuật, môi trường và truy xuất nguồn gốc, câu chuyện văn hóa cần đi cùng năng lực sản xuất và xây dựng thương hiệu chuyên nghiệp.

Doanh nghiệp cần nghiên cứu đặc điểm từng thị trường để chuyển tải giá trị Việt Nam theo cách phù hợp, dễ hiểu và có khả năng tạo đồng cảm. Đồng thời, sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, hệ thống thương vụ và doanh nghiệp cần được tăng cường, nhằm hình thành định hướng quảng bá thương hiệu quốc gia có tính liên kết và lâu dài.

Khi văn hóa được đặt đúng vị trí trong chiến lược xuất khẩu, hàng Việt có thể tạo thêm giá trị từ chính những đặc trưng của mình. Song để giá trị ấy được thị trường ghi nhận bền vững, bản sắc cần đi cùng chất lượng, năng lực sáng tạo và khả năng thích ứng. Đó là nền tảng để hàng hóa Việt Nam không chỉ hiện diện ở thị trường quốc tế, mà từng bước tạo dựng dấu ấn trong tâm trí người tiêu dùng.